#0311

کورد دیاسپۆرا، دیاردەک(سەمبۆل) نە تەنێ خەملاندنە. سەمبۆل پەیامەکە!

Kurd Diaspora Kurd Diaspora 27 Sep 2026 · 4 خۆله‌كێن خویندنێ · 65 دیتن
کورد دیاسپۆرا، دیاردەک(سەمبۆل) نە تەنێ خەملاندنە. سەمبۆل پەیامەکە!

کورد دیاسپۆرا: پەیاما سەمبۆلان و ئالنگارییا زمانێ نەوەیێن نوو

د ڤان سالێن دیماھییێ دا پەیڤا دیاسپۆرا(بیانستان) ژ بۆ کوردان بوویە پەیڤەک گرنگ. کورد ل گەلەک وەلاتێن جیھانێ دژین و ھەرچەند دووربوونا ژ ئاخا خو، ب زمان، چاند، دیرۆک و ناسنامەیا خو را تێکەلیا خو بەردەوام دكەت. د ڤێ چارچۆڤەیێ دا، کورد دیاسپۆرا، ب خو وەک پلاتفۆرمەکا کو دڤێت کوردان ل سەرانسەرێ جیھانێ ب ئێكڤە ڤە گرێ بدەت، زمان و چاندا کوردی بپارێزیت و دەنگێ کوردان ل دیاسپۆرایێ، پێناسە بكەت. ناڤێ کورد دیاسپۆرا ب خو پەیامەکا زەلال ھەیە: کوردێن ل دەرڤەیی وەلاتی، لێ نە ژ ناسنامەیا خو دوور. دیاسپۆرا تەنێ دووربوونا ژ وەلاتی نینە؛ زمان، چاند، دیرۆک، مالبات، نفش و گرێدانا مرۆڤانە کو ل جیھانێ بەلاڤ بوونە.

لێ، لێڤێرێ پرسیارەك دەردکەڤیت ھۆلێ: دەما ناڤ، کورد دیاسپۆرایە، نیشانا وێ دڤێت چ ببێژیت؟

د دیاردەکا کورد دیاسپۆرا دا، بەلگێ کو ل سەر لۆگۆیێ ھاتیە بکارئینان، ژ بەلگێ کەڤۆتێ کو ب کانادا را تێ ناسكرن. وەكی ئێكە. بەلگێ کەڤۆت ژ سەدسالا نۆزدەھان ڤە وەک سەمبۆلەکا ناسنامەیا کانادایێ ھاتیە بکارئینان و ئەڤرۆ د ناڤ ئالا کانادا دا ژی جھێ خو گرتیە. ئەڤ یەک ب تایبەتى بالا مرۆڤان بەتە سەر خو، ژ بەر کو کورد دیاسپۆرا ل ئۆتتاوا، کانادا ھاتیە تۆمار کرن. د ڤێ رەوشێ دا، بەلگێ كەڤۆت دشێت ب جھێ کو پلاتفۆرم لێ ھاتیە دامەزراندن ئان لێ كار دكەت، تێکەلیەک سەمبۆلیک چێ بکەت. لێ دڤێت ئەم جوداھیەکێ بپارێزن: ھەتا کو کورد دیاسپۆرا بخوە واتەیا لۆگۆ ئان دیاردەکێ ئاشکەرا نەکەت، ئەم نە شێن بێ بەلگە ببێژین کو بەلگێ كەڤۆتێ ب مەبەستا کانادا ھاتیە ھەلبژارتن. لێ پرسیارا سەرەکە ھێژ ل جھێ خویە: گەر ئەڤ کورد دیاسپۆرایە، نیشانا دیاسپۆرا ل کیڤەیە؟

د ناڤ لۆگۆیێ دا مرۆڤ شێت ل دیف نیشانێن کو دیاسپۆرا نیشان ددەت بگەریت: بەلاڤبوونا مرۆڤان ل جیھانێ، گرێدانا وەلاتێن جودا، رەھێن ھەڤپار، زمان، چاند، ئاخ و ناسنامە. ژ بۆ پلاتفۆرمەکا ب ناڤێ کورد دیاسپۆرا، ھەبوونا نیشانەکێ کو ھەم کوردیتیێ ھەم ژی دیاسپۆرا ب ئاوایەکی زەلال نیشان بدەت، شێت پەیاما لۆگۆیێ بھێزتر بکەت.

سەمبۆل نە تەنێ خەملاندنە. سەمبۆل پەیامەکە.

زمانێ کوردی: بنگەھێ ناسنامەیێ یە

د ناڤ ڤێ گۆتووبێژێ دا مژارا زمانێ کوردی دڤێت جھێ تایبەت ھەبیت. ھەکەر ئارمانجا کورد دیاسپۆرا گرێدانا کوردان ل سەرانسەرێ جیھانێ و پاراستنا ناسنامەیا وانە، زمان دڤێت د ناڤەندا ڤێ پەیامێ دا بیت. لێ زمانێ کوردی ل دیاسپۆرا تەنێ ب نڤیساندنا ب تیپێن عەرەبی/ئارامی نائێتە ئاراستە كرن. ژ بەر کو کورد ل گەلەک وەلاتان دژین، نفشێن جوانێن کو ل دەرڤەیی وەلات مەزن دبن گەلەك جاران ب ئەلفابەیا لاتینی فێردبن و نەشێن تیپێن عەرەبی/ئارامی بخوینن. ژ بەر ڤێ یەکێ، پلاتفۆرمەکا کو دخوازیت ب ھەمی نفشێن کورد را تێکەلییێ دانیت، دڤێت کوردیا ب تیپێن لاتینی ژی ب ئاوایەکی بەربچاڤ و رێکووپێک بکار بینیت. ئەڤ نە ئارێشا جوداکرنا ئەلفابەیەکێ ژ ئەلفابەیەکا دی یە. ئەڤ ئارێشا راگەھاندنا زمانێ کوردی ژ نفشەکێ بۆ نفشەک دی یە. زارۆکەک کورد کو ل کانادا، ئەورۆپا، ئەمریکا ئان وەلاتەکی دی مەزن دبیت، چێتبیت کو کوردی باخڤیت، لێ نڤیساندنا ب تیپێن عەرەبی/ئارامی نزانبیت. ھەکەرمە بڤێت ئەو زارۆک ب زمانێ خوڤە گرێدایی بمینیت، دڤێت ئەم رێیەک کو ئەو بشت بخوینیت و فام بکەت ژی. ژ بەر ڤێ یەکێ، کورد دیاسپۆرا دڤێت نە تەنێ دەنگێ کوردێن نفشێن کەڤن گولێ ببیت، لێ زمانێ نفشێن نی یێن دیاسپۆرا ژی ببینیت. کوردیا ب تیپێن لاتینی شێت ژ بۆ گەلەک ژ وان زارۆکان دەرگەھەك بیت، کو وان دیسا ب زمان و ناسنامەیا خو ڤە گرێ بدەت. ناڤێ دیاسپۆرا ب خو ئێتە واتەیا بەلاڤبوونا مرۆڤان ژ ئاخا بنگەھین را، لێ زمان شێت ئەو بەلاڤبوونێ نەکەڤیتە ناڤ ژ ھەڤکەتنێ. زمان شێت پرەک بیت. گەر کورد دیاسپۆرا بخوازیت ببیتە پلاتفۆرمەکا ژ بۆ ھەمی کوردان ل دەرڤەیی وەلاتی، دڤێت د زمان و نڤیسێ دا ژی ڤێ جھێرەنگیا دیاسپۆرا نیشان بدەت: کوردیا ب تیپێن عەرەبی/ئارامی و کوردییا ب تیپێن لاتینی، ھەردوو ژی وەک بەشێن گرنگ یێن راگەھاندنا زمانێ کوردی نە. ژ بەر ڤێ یەکێ، پرسیارا مە تەنێ ئەڤ نینە کو “لۆگۆ چ نیشان ددەت؟”؛ پرسیارا دی ژی ئەڤە:

“ما لۆگۆ، زمان و ناڤەرۆکا کورد دیاسپۆرا ب راستی ھەمی کوردێن دیاسپۆرا نیشان دکەت؟”

سەمبۆل نە تەنێ خەملاندنە. سەمبۆل پەیامەکە

ھەکە ناڤ، کورد دیاسپۆرایە، دڤێت مرۆڤ د نیشانا وێ دا ژی ھەست بکەت کو ئەڤ پلاتفۆرم ل سەر کوردان ل دیاسپۆرایە، نە تەنێ ل سەر جھێ کو پلاتفۆرم لێ ھاتیە دامەزراندن.

کوردیتیا وێ ل کیڤەیە؟ دیاسپۆرا ل کیڤەیە؟ زمانێ نفشێن نی ل کیڤەیە؟

بەلکی لۆگۆ بشێت ب سەمبۆلەکێ کو رەھێن کوردی، زمانێ کوردی و بەلاڤبوونا کوردان ل جیھانێ د ھەمان دەمی دا نیشان بدەت، پەیاما خوە زەلالتر بکەت. ژ بەر کو دیاسپۆرا تەنێ جھێ کو مرۆڤ لێ دژین نینە؛ دیاسپۆرا ئەو گرێدانا کو مرۆڤان، تەڤی دووربوونا وان، ب ناسنامەیا خوە ڤە گرێددەت. ژ بەر ڤێ یەکێ، لۆگۆ دڤێت نە تەنێ ببێژیت “ئەم ل کیڤە نە”، لێ ھەروھا ببێژیت ئەم کی نە، زمانێ مە چیە و ئەم چاوا ب ئێكڤە ڤە گرێدایی نە


شیلان دۆسکی

ئه‌ڤى بابه‌تى به‌لاڤ بكه‌ ژماره‌یا ژێده‌رى: #0311
 X Facebook LinkedIn WhatsApp Telegram Reddit Pinterest Email

كۆمێنت (1)

م
مەهدی گلی 27 Sep 2026

دەست خۆش ، زۆر ڕاستە و هەر هبــی ..