#0092

قەلەمێ وێرەک ل دژى ئیمپراتۆریەتێ: خەباتا نەتەوەیی یا عەبدولرەحمان بەدرخانی

Kurd Diaspora Kurd Diaspora 06 Jul 2026 · 1 دقائق للقراءة · 1 مشاهدة
قەلەمێ وێرەک ل دژى ئیمپراتۆریەتێ: خەباتا نەتەوەیی یا عەبدولرەحمان بەدرخانی

عەبدولرەحمان بەدرخان (١٨٦٨- ١٩٣٦)، کورێ (میر بەدرخانى)یە ميرێ میرگەها بوتان، نافبرى كەسایەتیەکا رەوشەنبیری و سیاسی هەبوویە د دیڕوکا کورد یا هەڤچەرخ دا، واتە ل دوماهيا سەدێ نۆزدێ و دەسپێکا سەدێ بیستێ بزاڤێن خۆ ئەنجام ددەت، عەبدولرەحمان بەدرخان خەباتەکا بەرچاڤ هەبوویە دناڤ مللەتێ کوردا، هەروەسا ب کەسەکێ سیاسی و رەوشەنبیری دهێتە نیاسین، بڤێ چەندێ هەمی کار و چالاکی و بزاڤێن خۆ قەلەمداینە د بەرپەرێن دیڕوکێ دا، نافبری کەسەکێ کاریگەر بوویە ل بەرامبەر دەولەتا ئوسمانی لسەردەمێ سولتان عەبدولحەمیدێ دوویێ (١٨٧٦-١٩٠٩)، وەکی سەرئێش و دل ئێشیێ بویە بۆ دەولەتێ، نەخاسمە کاربەدەستێن وان چەندین جاران برێکا (ڕۆژناما كوردستان) گۆتارێن خۆ ئاراستەیی دەولەتێ کرینە و ب ئاخڤتنێن نەشرین و کرێت باس ل وان کریە، لبەرامبەر وێ سیاسەتا خراب و نەجێگیر ئەوا وان پەیرەودکر ل دژى کوردێن مەزلۆم، ئەڤە وێ چەندێ دیار دکەت، کۆرێ میر بەدرخانی، هيچ هزرەک بۆ دەولەتا ئوسمانی نەکریە وەکی بابێ خۆ، و ب وێرەکی داخۆازا مافێن ڕەوا یێن کوردا برێکا گۆتارێن خۆ کریە.

زێدەباری هندێ، ئەو بزاڤێن نافبری ئەنجامداین، نەکێمتر بووینە ژوان بزاڤێن چەکداری یێن دوی دەمیدا، بێگۆمان دوپاتدکەم ئەگەر هێزەکا چەکداری لژێر کۆنترولا نافبری دابایە دا بزاڤەکا چەکداری ژی ئەنجامدەت وەکی بابێ خۆ میر بەدرخانی، واتە ئەو بزاڤێن رەوشەنبیری ئەنجامداین بۆ مەرەما پێشڤەچوون و پێشێخستن و گەشەپێدانا هزرا نەتەوەی بوویە، ژوان بزاڤا، دەرئێخستن و بەردەوامیدانا رۆژناما کوردستان (١٨٩٨-١٩٠٢)، سەڕەرایی هندێ ل سالا (١٩٠٩) رابووب ڤەکرنا قوتابخانەکێ ل ئێستەمبۆلێ بناڤێ (قوتابخانا مەشڕوتیەت)، ئێکەم قوتابخانا کوردی دهێتە نیاسین، هەروەسا چەندین جاران گۆتارێن خۆ د ڕۆژنامە و گۆفارێن ئەرمەناندا بەلاڤكرینە، دیسان ژلایێ سیاسی، نافبری پەیوەندیێن تایبەت هەبووینە دگەل کۆمەل و رێکخراویێن بیانیا، بگرە ژ ئەرمەن و تورک و رۆژهەلاتناس ..هتد.

دشیاندایە بێژین، ئارمانجا عەبدولرەحمان بەدرخانی ژڤان بزاڤان، رزگاربوونا کورد و کوردستانێ بوویە ل بەرامبەر داگیرکەرا دەولەتا ئوسمانی، واتە نافبرى كەسەکێ هزرى و زانستى و سياسى و نەتەوەخواز و وەلاتپارێز دیاردبیت، بزاڤێن خۆ ئەنجامدان د رێیا بزاڤا رزگاریخوازا کوردی دا.

شارك هذا المقال الرقم المرجعي: #0092
 X Facebook LinkedIn WhatsApp Telegram Reddit Pinterest Email

تعليقات (0)

لا توجد تعليقات بعد